مرتضی کاظمیان
تایید صلاحیت 282 نامزد دیگر؛ این خبری بود که رسانههای وابسته به اقتدارگرایان و محافظهکاران هفتهی گذشته با ذوقزدگی در تیتر اخبار خود قرار دادند.
همهی تلاشها آن چنان که مجریان و سیاست گذاران انتخابات تأکید میکنند، برای برگزاری انتخاباتی "رقابتی" است. خبری از برگزاری انتخاباتی آزاد و سالم و عادلانه، و معیارها و ضوابط آن، نیست. و از همین رو در 24 بهمنماه ، کیهان با بزرگترین تیتر ممکن " تأیید 282 نامزد دیگر" را خبر میدهد؛ رسالت تیتر میزند که "صلاحیت 280 نفر دیگر تأیید شد"؛ تهران امروز هم خبر "تأیید صلاحیت 282 نامزد دیگر" را درکنار این تحلیل که "رقابتهای انتخاباتی جدی تر شد" تیتر نخست میکند؛ و صدا و سیما نیز در بخشهای مختلف خبری همین موضوع را مورد توجه قرار میدهد.
افزایش تعداد نامزدها بدون آن که ترکیب تأییدشدهها مورد تحلیل و نقد و بررسی قرار گیرد، بهمعنای رقابتی شدن انتخابات توصیف، و این یکی هم با سلامت انتخابات، مساوی ارزیابی میشود.
مروری بر اسامی آنهایی که صلاحیتشان در این مرحله از انتخابات مورد تأیید قرار گرفته و اسامی آنان در برخی سایتها ومطبوعات منتشر شده است ، نکات قابل توجهی در بر دارد:
1. آنچنان که کاملا" قابل پیشبینی بود صلاحیت هیچ یک از نامزدهای نهضت آزادی و نیروهای همسو و متعلق به اپوزیسیون، تأیید نشده است.
2. همچنان که قابل حدس بود هیچ یک از چهرههای شاخص و مشهور جبهه مشارکت ایران اسلامی و سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی- که به مواضع رادیکال شهره اند- اجازهی حضور در اننخابات را نیافتهاند.
3. اگرچه صلاحیت جواد اطاعت از اعتماد ملی، تأیید شده است اما هنوز افرادی چون محمد جواد حق شناس یا محمد حضرتی، مدیر مسئولان اعتماد ملی و اعتماد مجاز به حضور در رقابت 24 اسفند شناخته نشدهاند. البته و همانگونه که احتمال آن میرفت، حزب آقای کروبی از تایید صلاحیتهای بیشتری_به نسبت دیگر احزاب دوم خردادی_ بهرهمند شده است.
4. در فهرست 282 نامزد اخیر، هیچ چیز جالبتر از تأیید صلاحیت مصطفی کواکبیان و ابراهیم اصغرزاده نیست؛ چهرههایی که با "ائتلاف مردمی اصلاحات" و "جبهه آزادی و برابری خواهی" به قدر لازم برای ائتلاف اصلاحطلبان، مشکلساز خواهند شد و فضای تبلیغات را – به ویژه به لطف هنرنمایی صدا و سیما- برای آنهایی که نسبتی با محافظهکاران ندارند، غبارآلود و مشوش خواهند ساخت. به بیان دیگر، تأیید صلاحیت برخی نامزدها بیش از آن که موجب دردسر اصولگرایان شود، اصلاحطلبان را خواهد آزرد.
5. تأیید صلاحیت افرادی چون قدرت الله علیخانی و نجفقلی حبیبی هم تنها همان "رقابت" مدنظر سیاستگزاران و مجریان کلان انتخابات را ترجمه میکند...
موج جدید تأیید صلاحیت نامزدها، نه تغییر ملموسی در فرایند و نتیجه انتخابات ایجاد میکند، و نه امری غیرمترقبه ارزیابی میشود. بسیار بسیار بعید است که در این روند، تغییر ماهوی را به نظاره بنشینیم.
نگارنده، پیشتر نیز _در یادداشتی_ نگاشته بود که قصهی ردصلاحیتها، حکایت "گرفتن اصلاحطلبان به مرگ، و راضیشدن آنان به تب" است. اصلاحطلبان کمخطرتر و غیرمشهورتر باید تنور انتخابات را گرم کنند واقلیتی حداکثر 60- 70 نفره را در مجلس هشتم سامان دهند که البته نه مانعی برای اقتدارگرایان خواهند بود و نه حتی مشکلی.
با اوضاع اخیر و روند رد و تایید صلاحیتها، حالا حتی شورای نگهبان وجههای هم کسب کرده است؛ آنچنان که منتقد پیشین را موید میبیند؛ شیخ مهدی کروبی به دیدار شیخ احمد جنتی میرود و به او دست مریزاد و خسته نباشید میگوید، و ملاقاتشان را بسیار صمیمی و گرم ارزیابی میکند...
در انتخابات بر همان پاشنهی پیشین میچرخد؛ تفاوت محسوسی را در عزم جریان مسلط در ساخت قدرت برای برگزاری انتخاباتی آزاد، سالم و عادلانه شاهد نیستیم. این 282نامزدی هم که اخیرا" از تیغ نظارت استصوابی جستهاند، تنها بهکار داغکردن همان "تنور"ی میآیند که مصطفی پورمحمدی، وزیر کشور از آن سخن میگوید...
(بعدالتحرير: فهرست مشابه ديگري توسط شوراي نگهبان در اين هفته منتشر شد كه مضمون تحليل فوق را تاييد كرد؛ و همچنان، تغيير معناداري در كيفيت انتخابات ايجاد نكرد...)
